เคยสังเกตไหมว่า ในบางทีม คนเก่งกลับเลือกที่จะเงียบ ทั้งที่มีความคิดดี ๆ หรือมองเห็นปัญหาที่ควรแก้ไข เพราะไม่มั่นใจว่าเมื่อพูดออกไปแล้ว จะได้รับการรับฟัง ถูกตำหนิ หรือถูกมองว่าเป็นคนสร้างปัญหา ความเงียบเช่นนี้อาจทำให้ทีมสูญเสียทั้งโอกาสในการเรียนรู้และโอกาสในการสร้างนวัตกรรม
Psychological Safety หรือความปลอดภัยทางใจ คือความรู้สึกของคนในทีมว่า สามารถตั้งคำถาม แสดงความคิดเห็นที่แตกต่าง ขอความช่วยเหลือ และยอมรับข้อผิดพลาดได้ โดยไม่ต้องกลัวว่าจะถูกทำให้อับอายหรือถูกลดคุณค่า ความรู้สึกนี้เป็นพื้นฐานสำคัญของการสร้าง High Performing Team — ทีมที่สร้างผลการปฏิบัติงานได้อย่างยอดเยี่ยม โดยการศึกษาทีมภายใน Google ในโครงการ Project Aristotle พบว่า ความปลอดภัยทางใจเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่สัมพันธ์กับประสิทธิผลของทีม
เมื่อคนรู้สึกปลอดภัย เขาจะกล้าแบ่งปันสิ่งที่รู้ กล้าทักท้วงความเสี่ยง และกล้าเสนอแนวทางที่ยังไม่มีคำตอบแน่นอน ความคิดที่แตกต่างจึงมีโอกาสถูกนำมาพัฒนาเป็นวิธีทำงานใหม่ ส่วนข้อผิดพลาดก็สามารถกลายเป็นบทเรียนที่ช่วยให้ทีมปรับปรุงงานได้เร็วขึ้น บรรยากาศเช่นนี้เอื้อให้เกิดทั้งความคิดสร้างสรรค์ นวัตกรรม และการร่วมกันแก้ปัญหา
หัวหน้างานและผู้จัดการมีบทบาทสำคัญในการสร้างความปลอดภัยทางใจให้เกิดขึ้นจริง ผ่านพฤติกรรมเล็ก ๆ ที่ทำอย่างสม่ำเสมอ เช่น
- ฟังให้จบก่อนตัดสิน และเปิดพื้นที่ให้สมาชิกทุกคนได้แสดงความคิดเห็น
- ชวนให้แสดงความเห็นต่าง ด้วยคำถามว่า “มีมุมไหนที่เรายังไม่ได้มอง?” หรือ “ใครมีข้อกังวลอะไรที่อยากให้ทีมรับรู้?”
- ตอบสนองต่อข้อผิดพลาดอย่างสร้างสรรค์ โดยทำความเข้าใจสาเหตุและร่วมกันหาทางป้องกัน
- เป็นตัวอย่างของการเรียนรู้ ยอมรับเมื่อไม่รู้หรือเมื่อทำผิด และพร้อมรับฟีดแบ็กจากทีมความปลอดภัยทางใจควรเดินคู่กับเป้าหมายที่ชัดเจน มาตรฐานการทำงาน และความรับผิดชอบต่อผลลัพธ์ ทีมต้องรู้สึกว่า “ฉันพูดได้และขอความช่วยเหลือได้” พร้อมกับเข้าใจว่า “ฉันมีหน้าที่ทำงานให้ดีที่สุดและร่วมแก้ไขเมื่อเกิดปัญหา”การสร้างทีมที่มีผลงานยอดเยี่ยมจึงเริ่มจากการสร้างบรรยากาศที่คนกล้าใช้ศักยภาพของตนเอง เพราะเมื่อคนกล้าพูด ทีมจะมองเห็นทางเลือกมากขึ้น เมื่อคนกล้าลอง ทีมจะมีโอกาสค้นพบวิธีใหม่ และเมื่อคนกล้าเรียนรู้ร่วมกัน ทีมก็จะพัฒนาผลงานได้อย่างต่อเนื่องคำถามสำคัญสำหรับคนเป็นผู้นำทีมคือ “วันนี้ คนในทีมของเรารู้สึกปลอดภัยพอที่จะพูดสิ่งที่เราจำเป็นต้องได้ยินแล้วหรือยัง?”

อาจารย์ปุ๊ก ปุณญรัศมิ์ พณิชย์ศิริ (Certified ICF Coach, PCC)
วิทยากร โค้ช กระบวนกร ผู้เชี่ยวชาญด้านการพัฒนาบุคลากร
ให้ใช้ศักยภาพเต็มที่เพื่อสร้างผลลัพธ์ที่ยอดเยี่ยม
สนใจหลักสูตรพัฒนาทักษะบุคคลากร กรุณาติดต่อ
BeSunshine Co.,Ltd.
88/155 ถนนรัชดา–รามอินทรา แขวง/เขตคันนายาว กรุงเทพ 10230
Tel/Line: 096-9144165
Email: [email protected]
Line ID: bhunpooky